ทักษะอาชีพที่ต้องมีในยุคใหม่ [Career skills that are required in the new era] | เศรษฐกิจติดบ้าน

หากเราจะพูดถึงทักษะอาชีพในโลกยุคปัจจุบัน ไม่ได้หมายถึงเฉพาะนักเรียน นักศึกษาที่เรียนมาในสายอาชีพเท่านั้น แต่ด้วยบริบทของโลกที่แปรเปลี่ยนไป ทำให้นักเรียนในสายการเรียนอื่น ๆ ต้องฝึกทักษะใหม่ ๆ เข้าไปด้วย โดยไม่มีการแบ่งว่าเป็นสายอาชีพ หรือสายสามัญอย่างเช่นในอดีต ทำไมในโลกยุคปัจจุบันถึงมีแนวความคิดเช่นนั้น ? แล้วหากเราจะอยู่ให้รอดในชีวิตการทำงานต้องเร่งพัฒนาทักษะใหม่ ๆ อะไรบ้าง ? ร่วมพูดคุยในประเด็นนี้กับ ดร.เกียรติอนันต์ ล้วนแก้ว อาจารย์ประจำคณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

การมองว่าเด็กสายอาชีพกับสายสามัญไม่เหมือนกันมันเป็นการแบ่งกลุ่มคนโดยใช้ภาษาจากในอดีต ในอนาคตนี้ทุกๆ 10 อาชีพที่ทำกันอยู่จะค่อยๆหายไป เช่น เมื่อ 10 ปีก่อนมีร้านเช่า CD,DVD แต่ปัจจุบันไม่มีแล้ว เพราะฉะนั้นในอนาคตถ้าคนไหนโชคดีก็อาจจะต้องเปลี่ยนอาชีพใน 3 ครั้ง เเต่ถ้าเกิดอยู่ในส่วนที่โลกหมุนเร็วๆ ทุกๆ 3 ปี อาชีพนั้นจะหายไปและแทนที่ด้วยเทคโนโลยี และไม่ว่าคุณจะเรียนจบสาขาไหนก็ตาม คุณก็ต้องดิ้นรนเพื่อที่จะมีอาชีพไปเรื่อยๆ ถนนทุกสายจะมุ่งสู่การศึกษาเพื่อให้มีงานทำ 

10 อาชีพที่จะหายไปในปี 2030

1. ตัวแทนการท่องเที่ยว

2. แคชเชียร์

3. พ่อครัวร้านฟาสต์ฟู๊ด

4. คนส่งจดหมาย

5. พนักงานธนาคาร

6. ช่างทอผ้า

7. พนักงานควบคุมแท่นพิมพ์

8. ผู้ตัดสินกีฬา

9. ร้านค้าปลีกอัญมณี

10. พนักงานสื่อสาร/ฝ่ายลงทะเบียน

โลกเราเมื่อก่อนเราเอาตลาดเป็นตัวตั้ง แล้วเรียนตามที่ตลาดต้องการ เรามองอนาคตว่าอาชีพไหนที่มาแรงแล้วเราก็เลือกเรียนตามอาชีพนั้น แต่ในโลกข้างหน้า อาชีพมันไม่แน่นอน ฉะนั้นวิธีการเอาตัวรอดคือถอยมาหนึ่งก้าวแล้วค้นหาตัวเองให้เจอ แล้วเอาความถนัดของตัวเองเป็นตัวตั้งว่าสามารถนำไปต่อยอดเป็นอาชีพอะไรได้บ้างเพราะโลกอนาคต เป็นโลกที่มนุษย์ต้องสร้างงาน ไม่ใช่รองานอีกต่อไป AI จะมาแทนงานก็จริง แต่ AI จะมาแทนงานที่มนุษย์สร้างไว้แล้ว ถ้ามนุษย์สร้างงานไปเรื่อยๆก็จะไม่มีทางตกงาน

กลับไปค้นหาตัวเองให้เจอว่าชอบและถนัดอะไร ถ้าสิ่งที่ชอบกับถนัดไม่เหมือนกัน ให้เลือกสิ่งที่ถนัดไว้ก่อนเพราะถ้าเลือกสิ่งที่ชอบแล้วโลกหมุนเร็วเราจะทำให้เราถนัดในสิ่งที่ชอบไม่ทัน อย่างน้อยถ้าวันนึงเราตกงานเราก็จะยังสามารถคิดได้ว่าเราจะเอาสิ่งที่เราถนัดไปทำอะไรต่อได้บ้าง สิ่งนี้เรียกว่า Job innovators ซึ่งในอนาคตก็มีแต่กลุ่มนี้ที่จะรอด

ทักษะอาชีพดาวรุ่งในโลกของการทำงานยุคใหม่

• กลุ่มเก่งนำหน้าปัญญาประดิษฐ์ Job innovator - สามารถสร้างอาชีพให้ตัวเองได้ หางานตามสถานการณ์ที่เปลี่ยนไปได้

• กลุ่มซุปเปอร์เป็ด Super multitasker - เก่ง มีความรู้พื้นฐานหลายด้านเรียนรู้งานได้รวดเร็ว

ในโลกที่เทคโนโลยีเปลี่ยนแปลงถ้าเรารู้จักตัวเอง เราจะรู้ว่าควรจะใช้ดิจิทัลแบบไหนมาเสริมทักษะตัวเอง เทคโนโลยีก็จะกลายเป็นมิตรทันที

คำแนะนำแก่คนสอนหนังสือคือเลิกสอนหนังสือแต่ให้เป็น Facilitator หรือคนที่จะทำให้เขาเติบโต เปลี่ยนจากคนสอนเป็นผู้ร่วมเดินทางโดยมีอาจารย์เป็นพี่เลี้ยง

คำแนะนำสำหรับเด็กรุ่นใหม่คือทำตัวพร้อมที่จะเรียนรู้จากคนรุ่นก่อนอยู่เสมอ แต่ไม่ต้องเชื่อทุกอย่าง กล้าที่จะตั้งคำถาม เวลาเรียนรู้ให้วางจุดยืนทางการเมืองลง วางความคิดเดิมๆลง ถ้าเราใส่ทุกอย่างไว้กับตัวเราจะไม่เหลือมือไว้คว้าอะไรเลย

การค้นหาตัวเองคือการลอง แล้วทำผิดพลาดให้เยอะที่สุด อย่ากลัวความผิดพลาด การล้มไม่ใช่ความล้มเหลวแต่การล้มคือสัญญาณของความสำเร็จในอนาคต